Kaya Ulusay halka açık
[search 0]
Daha fazla

Download the App!

show episodes
 
Bu podcast, özünde çok basit mutual bir ilişkiye dayanıyor. İyi niyetli ve oldukça amatör ruhla, olmuş bitmiş ya da olacak bir takım konuları anlatacağım bir platform olarak düşünebilirsiniz burayı. Amacım tamamıyla kendi bilgi dağarcığımı geliştirmek, bu süreçte öğrendiklerimi de benden daha fazla öğrenilsin, araştırılsın hatta sorgulansın diye aktarmak. Konular mı? Ne öğrendiysem ya da ne öğrenmek istiyorsam...
 
Loading …
show series
 
Nefret podcast serisinin ikinci yani bu bölümünde nefreti bir olgu olarak değerlendirmeye çalışıyorum. İşin felsefi tarafına bakmak adına girişi Aristoteles’le yapıyorum. Aristoteles ile oluşturduğumuz iskeleti, “nefret öğrenilen bir şey mi?” sorusuyla şekillendiriyorum. David Hume ve Frederich Nietzsche de konu bölüm boyunca nefretin olgusal ve fe…
 
Bu 2 bölümlük podcast serisinde insanın en yıkıcı duygusu olan nefreti konuşacağım. Kimimizde daha az, kimimizde çok yoğun; fakat ne kadar inkâr etsek de istisnasız hepimizin birilerine, bir düşünceye, bir ideolojiye yani bir şeylere karşı duyduğu bir hissiyat nefret dediğimiz şey. İşin enteresan kısmı, nefretin yanlış olduğunu, ne kadar yıkıcı old…
 
Devinimlerin bu podcast bölümde Danimarkalı filozof Soren Kierkegaard’ın varoluş felsefesi üzerine konuşacağım ama bunu 2021 yılında en iyi yabancı film Oscar’ını kazanan Danimarka filmi Another Round filmi üzerinden yapmaya gayret edeceğim Başka bir deyişle; Another Round filminin anatomisini Kierkegaard üzerinden inceleyeceğim de diyebiliriz. Ano…
 
Bu bölümünde Ukrayna ve Rusya savaşı üzerinden gündemdeki bazı konuları değerlendirmeye çalışıyorum. Aslında insanlık tarihi hiçbir zaman bir barış atmosferinde olmadı. Bu durum 2. Dünya Savaşı’ndan sonra da farklı değildi. Bu yüzden öncelikle yakın savaş tarihine kısa bir yolculuk yapacağız. Buradan yola çıkarak Ukrayna’da yaşananlara rasyonel per…
 
Serinin 2. Bölümünde Platon’un Mağara Alegorisi’ndeki yolculuğumuza devam ediyoruz. Bu bölümde alegoriyi tersten değerlendireceğim. Nasıl ilk bölümde alegoriyi zihinsel perspektiften ele aldıysam, bu bölümde de toplumsal ve politik perspektiften değerlendirme çabam olacak. Değerlendirmelerim sırasında farklı konulara da temas edeceğim. Mesela bölüm…
 
Bu 2 bölümlük podcast serisinde Platon’un meşhur “Mağara Alegorisi” üzerinden güncel konulara dair bazı düşüncelerimi paylaşacağım sizlerle. Bu serinin çıkış noktası son zamanlarda baya bir gündem olan film Don’t Look Up (Yukarı Bakma). Fakat bu podcast serisi, Don’t Look Up filmi üzerine kurguladığım bir seri değil. Dünyada olan bitenlere bakın; e…
 
Korku podcast serisinin 2. bölümünde filozof Epikür’ün düşünceleri üzerinden ilerliyorum. İlk bölümde korku olgusunu biyolojik perspektiften ele almıştım. Bu bölüm de ise korku olgusunu felsefi perspektiften irdeleyip günümüz şartlarına göre tartışmaya çalışıyorum. Değerlendirmelerimde Epikür’ün korku olgusu hakkındaki görüşlerine eleştirel bir yak…
 
2 bölümlük yeni podcast serisi ile karşınızdayım. Başlıktan da anlaşılacağı üzere; bu 2 bölüm boyunca “korku” olgusunu tartışacağım. Hepimiz korkularımızla mücadele etmeye çalışıyoruz. Peki korku, önüne geçebileceğimiz, engel olabileceğimiz bir hissiyat mı? Korku, temelde canlıların doğa şartlarında hayatta kalmasını sağlayan bir mekanizma. Fakat e…
 
İlk bölümü, “bilge kişi haksızlığa uğramaz” argümanıyla kapatmıştık. Seneca’nın bu argümanı üzerinden sentezlerimi çeşitlendireceğim bu bölüm. Önce bilgelik yolcuğunda olgunluk ve cesaret olgularına bakacağım. Daha sonra konuyu, bu iki olgudan alıp bilgenin talih ve kadere bakışına taşıyacağım. Tabi paralelde bilgelik ve meta arasındaki ilişkiye il…
 
İki bölüm olarak kurguladığım bu seride hayli iddialı bir konuyu tartışacağım. Serinin başlığından da görüldüğü üzere konumuz bilgelik. Aristoteles, bilgelik yolunda ne yaparsanız yapın, iyi bir insan değilseniz, bilge bir kişi de olamazsınız diyor. Bilgelik, aslında ulaşılabilecek bir nokta değil. Bilgelik, hayatımızın sonuna kadar devam eden bir …
 
Espresso podcast serisinin üçüncü yani son bölümüyle seriyi noktalıyoruz. Bu bölümde, espressonun İtalya’daki günlük hayata nasıl entegre olduğunu ve kahve kültürünün İtalyan kültürüyle nasıl iç içe geçtiğini konuşacağız. Aynı zamanda İtalya’daki kahve alışkanlığını Türkiye’deki kahve alışkanlığıyla karşılaştırma çabam olacak. Türkiye, Türk kahvesi…
 
Espresso podcast serisinin ikinci bölümüyle devam ediyoruz. Hikayemiz, Achille Gaggia’nın 1947 yılında piyasaya sürdüğü inovatif espresso makinesinden sonraki süreçle devam ediyor. Tarihi süreci bu bölümün ilk yarısında tamamladıktan sonra bölümün kalan yarısında da kaliteli bir espreossuyu oluşturan kıstaslara bakacağız. Bu kıstasları hem tat açıs…
 
İki bölümlük bu podcast serisinde dünyanın en yoğun ve aromatik kahvelerinden biri olan (belki de en yoğunu) espressoyu konuşacağım. Espresso, bu kadar popüler olmasına rağmen aslında kahve tarihinde oldukça yeni bir içecek. Espressoyu özel kılan diğer bir detay da tarihte bu kadar yeni olup aynı zamanda kahve kültürü açısından bu kadar dominant ol…
 
Su krizi ile ilgili podcast serisinin ikinci ve son bölümünün başlığından da anlaşılacağı üzere; öncelikle Türkiye’nin içinde bulunduğu su krizini güncel rakamlarla değerlendireceğim. Daha sonra Stoa felsefesinin doğa ve akıl arasında kurduğu ilişkiye bakacağım. Bu sayede “insanın doğaya karşı sorumluluğu nedir?” sorusunun cevabını aramış olacağız.…
 
İnsanın içini karartan ama bir an önce yüzleşip çözümler üretmemiz gereken kritik bir konuyla karşınızdayım. Su krizi! Türkiye’de ve dünyada yaşanan seller, orman yangınları, kuraklık artık doğanın alarm verdiğinin göstergesi. Küresel ısınmanın yarattığı iklim değişikliği beraberinde su krizini de getiriyor. Buradaki kritik nokta şu; bu iklim krizi…
 
Bu podcast bölümünde farkındalık konusunu; daha önceki bölümlerden çok daha farklı bir yol izleyerek, iki akademik teori ve sonrasında Stoa felsefesinin en önemli figürlerinden Marcus Aurelius’un düşünceleriyle işleyeceğim İlk önce Umwelt Teorisi ile başlayacağım. Bu teori felsefeden biyolojiye, nöro-bilime kadar tartışılan bir teori. İkinci kısımd…
 
Bu podcast bölümünde farklı bir format ile karşınızdayım. Netflix’te yayınlanan Love, Death & Robots (Aşk, Ölüm ve Robotlar) isimli animasyon serisinin “The Drawned Giant” bölümü üzerine konuşacağım. The Drawned Giant (Boğulmuş Dev); varoluş, ölüm, yaşam ve toplumsal dejenerasyon gibi önemli konular hakkında sert metaforlar içeriyor. Özellikle ölüm…
 
Serinin 2. Bölümü ile devam ediyoruz. Özgür irade konusunu ilk bölümde temellendirdikten sonra bu bölüm ifade özgürlüğünü tartışıyorum. Konu çok geniş olduğu için felsefi boyutunu düşünür ve filozof Baruch Spinoza’nın düşünceleri ile sınırlandıracağım., Öncelikle özgürlük kavramına değineceğim. Hem Spinoza hem de Thomas Hobbes’un görüşleri üzerinde…
 
Özgür irade var mı yok mu sorusu insanlık tarihi boyunca cevabı bulunmaya çalışılan bir soru. Varoluşumuza dair bir soru aslında bu. Haklı da bir soru çünkü insan hayatı, özgür olabildiğimiz, özgür düşünebildiğimiz sürece bir anlam kazanıyor. Bu iki bölümlük serinin ilk bölümünde özgür irade konusunu tartışacağım. Özgür irade konusunu tartışarak as…
 
Kaos Teorisi podcast serisinin 2. bölümünde, teorinin hem bilimsel hem de felsefi bağlamda detayına girmeye çalışacağım. Bölüm boyunca şöyle bir yöntem izlemeyi planlıyorum: 1) Önce Kaos Teorisi’nin zaman ve olay örgüsüyle olan ilişkisine bakacağım. 2) Daha sonra bu konuyu bir takım somut örneklerle genişletmeye çalışacağım. Amacım ilk bölümde bahs…
 
Bu 2 bölümlük Podcast serisinde Kaos Teorisi’ni, popüler ismiyle Kelebek Etkisi’ni konuşacağız. Bu bölümde, yani ilk bölümde Kaos Teorisi’nin bulunuşuna doğru giden tarihsel süreçte bir yolculuk yapacağız. Bu süreci bilmek, teorinin hem felsefi hem de bilimsel boyutunu irdeleyebilmek için elzem çünkü Kaos kelimesinin zihnimizdeki çağrışımları ve te…
 
Küresel ısınma ve iklim değişiklikleri etkisini iyiden iyiye hissettirmeye başladı. Türümüzün doğaya verdiği korkunç tahribatın sonuçları da hem bizim için hem de bu dünyayı paylaştığımız diğer canlılar için çok tehlikeli bir boyuta ulaştı. Bunun sonucunda da herkesi ilgilendiren büyük bir iklim felaketinin eşiğindeyiz aslında. Bu yüzden yenilenebi…
 
“Sorgulanmadan geçen bir hayat yaşamaya değer olmayan, boşuna yaşanmış hayattır.” Sokrates’in bu sözü; kendini bilmek felsefesinin özünü yansıtır. Kendini bilmek, insanın kendiyle yüzleşmesi, tanıması, eksiklerinin farkında olması; varoluş sebebini anlamaya çalışması aslında. Bu varoluş arayışında insanın kendisi hakkında farkına varacağı, çözümüne…
 
Bir yemeğin tarih sahnesindeki yolculuğu, insanlık tarihi konusunda da çok enteresan okumaların yapılmasına yardımcı olacak kadar derin. Her bir yemeğin hikayesi birbirinden farklı ve akla gelmeyecek detayları barındırıyor. Macaristan’ın sembolik yemeği gulaş çorbası da böylesi derin bir hikaye barındırıyor. Gulaş çorbası, yemek kültürünün insanlık…
 
Düşünmek insanın en önemli yetisi, zorunlu bir yaşam koşulu. Bu sadece alelade bir eylem değil; aynı zamanda sistematik bir bilişsel ve biyolojik süreç gerektiren çok önemli bir yeti. Düşünme eyleminin mana kazanması için, zihnin bilgi dağarcığının da farklı perspektiften bir çok bilgi ile beslenmesi gerekiyor. Bunun da en temel yolu; 5000 yıl önce…
 
Neoliberalizm podcast serimizin son bölümü, günümüz “modern” devlet yapısı hakkında. Günümüz devlet yapıları, modernizm adı altında neoliberal sistem ve sermaye ile iç içe geçmiş, ulus şirketlere dönüşmüş durumda. Bu bağlamda konumuzu Karl Marx’ın Emek Değer Teorisi üzerinden detaylandıracağım. Marx üzerinden yapacağım çıkarımları da Hannah Arendt,…
 
Neoliberalizm podcast serisinin 2. bölümüyle devam ediyoruz. Bu bölümde, neoliberalizme sosyolojik ve felsefik perspektiften, olabildiğince provokatif bir şekilde bakmaya çalışacağım. Bölümün iskeletini Güney Koreli Felsefeci Byung Chul Han’ın görüşleri üzerine inşa etmeye çalışacağım. Byung Chul Han’a göre neoliberalizm, sınıfsal yapıları yok edip…
 
İki bölümlük bir podcast serisiyle devam ediyoruz. Biliyorsunuz son zamanlarda Neoliberalizm en çok tartışılan konulardan biri oldu. Tabi bu tartışmanın tekrar alevlenmesinin temel nedenlerinin başında Covid-19’un dünya çapında yarattığı ekonomik sıkıntılar geliyor. Günümüz küresel ve neoliberal düzeninde, pandeminin sıkıntıları hem ekonomik kırılg…
 
Jeoloji mühendisi Profesör Doktor Reşat Ulusay ile Türkiye’nin bitmeyen gündemi olan deprem konusunda bir söyleşi gerçekleştirdik. Bu bölümü benim için özel kılan detay, Reşat Hoca’nın babam olması. Kendisi Eylül 2019’dan bu yana Uluslararası Kaya Mekaniği ve Kaya Mühendisliği Birliği’nin başkanlığı görevini sürdürmekte. Bu göreve getirilen ilk Tür…
 
Kokteyl kültürünün geldiği nokta çok ışıltılı da olsa, tarih sahnesinde gözardı edilen ya da pek bilinmeyen karanlık bir sayfa var: Kadınların barlarda barmeyd olarak çalışabilmek için cinsiyet ayrımcılığına karşı verdikleri zorlu savaş. Bu bölümde, benim en sevdiğim kokteyl olan Old Fashioned’ın tarihi üzerinden barmeydlerin eril toplum yapısına k…
 
Dijitalleşen dünyaya karşı inatla direnen bir sembol gibi geleneksel saatler. Akıllı saatlerin ulaştığı popülerliğe rağmen hala varlıklarını ve ağırlıklarını saat pazarında devam ettiriyorlar. Bu bölümde; kol saatinin genel tarihi, büyük İsviçreli firmaların saat piyasasına nasıl adapte olduğu ve dijitalleşme yolunda değişen trendlerle nasıl mücade…
 
Sinema tarihine baktığımız vakit, özellikle son 30 yılda sayısız distopya filmi görüyoruz. İnsanlığın yok olduğu, bir sürü felaketin gerçekleştiği, robotların dünyaya ele geçirdiği, hatta uzaylıların istilasını konu alan; hep insanın canını sıkan, gelecekte sürekli ıstırap çekileceğini gösteren filmler. Distopyaya büyük bir ilgi var ki, film sektör…
 
İki bölümden oluşan Kültür Evrimi Serisi’nin ikinci bölümünde; kültür evrimini sosyolojik, felsefik ve simgesel perspektiften inceleyerek belli çıkarımlar yapmaya çalışıyorum. Bu bölümde varmak istediğim nokta, bireyin kültür evrimine katkısı nedir sorusunu sentezlemek. O zaman şu soruyu sorarak bölüme başlayabiliriz: Birey olarak kültür evriminin …
 
İki bölümden oluşan Kültür Evrimi Serisi’nin bu ilk bölümünde, kültür evriminin biyolojik evrimle olan ilişkisini inceleyerek belli çıkarımlar yapmaya çalışıyorum. Davranışlarımız, konuştuğumuz dil, inançlarımız, ideolojilerimiz, teknoloji, moda, sanat ve daha aklınıza ne gelirse, hepsi kültürün ve kültür evriminin bir parçası. Kendi ellerimizle ya…
 
Günümüz toplumları nezaketi ya da kibarlığı bir zayıflık, güçsüzlük ibaresi olarak algılıyor. Hatta kabalığın, nezaketsizliğin kutsandığı, takdir edildiği bir dönemden geçiyoruz. Siyasette, iş yerlerinde, kamuda, ailede; yani makro ölçekten mikroya kadar kötü söz, kabalık bu anlamda aklınıza ne gelirse mevcut. Böylesi bir ortamda kibar olmak, nazik…
 
Martin Luther King’in dediği gibi: “Şiddet sadece geçici zaferler kazandırır; sosyal sorunları çözmekten çok onları arttırır, asla kalıcı barışı getirmez.” Fakat insan şiddet dolu bir dünyanın ürünü. Genetiğimize işlemiş şiddet, ellerimizle yarattığımız toplumsal yapı, ahlak ve inanç düzleminde doğadakinden çok daha farklı bir forma evrildi. Çeşitl…
 
Schopenhauer, varoluşumuzdaki tek gerçekliğin çektiğimiz ıstıraplar olduğunu söyler. Hatta ıstırap faktörünü yok ettiğimiz vakit, varoluşumuz dünyadaki en gereksiz ve uygunsuz şeydir. Schopenhauer’in böyle düşünmesinin belli nedenleri var tabi. Kendisi, nereye baksak, acı, yoksulluk, hırs, öfke, doyumsuzluk ve daha birçok olumsuzlukla karşılaştığım…
 
Yapay zeka, bir insan gibi dizi ya da film senaryosu yazabilir mi? Büyük veri ve yapay zeka, Netflix gibi streaming platformları tarafından nasıl kullanılıyor? Bu bölümde, özellikle bu iki sorunun cevabını arıyoruz. 05:55’teki müzik: Sibelius 13 Pieces for Piano, Op.76 - 2. Etude 12:44’teki müzik: Max Richter - Written On The Sky 21:40’taki müzik: …
 
İnsan en olumsuz durumlara adapte olabiliyor. En yakını ölse bile bir şekilde hayata tutunmayı beceriyor. Hatta pandemi sürecinin normalleşme safhasında sanki salgın hiç yaşanmamış gibi bir anda normal yaşantısına dönebiliyor. Peki, olumlu ya da olumsuz olaylar bu kadar hızlı nasıl kanıksıyoruz? Hedonik Adaptasyon Teorisi bu sorunun cevabını arıyor…
 
Korona Virüs’ün pandemiye dönüşmesiyle tıbbi maskeler de hayatımızın zorunlu bir parçası haline geldi. Peki tıbbi maskeler diğer pandemilerde de kullanılmış mıydı? Bu bölümde kısa bir yolculuğa çıkıp tarihte maskenin (özellikle tıbbi maskenin) yerine bakıyoruz. Bir yandan da bazı insanların niye ısrarla maske takmak istemediklerini incelemeye çalış…
 
Marka, çalışan ve yönetici tarafında bir metadan öte, hükmeden, kontrol eden hatta yöneten ilahi bir güce dönüşmüş durumda. Bu bölümde markalaşmanın (ya da şirketleşmenin) tüketici tarafına değil, çalışan tarafına bakacağız. Yönettiğimizi düşündüğümüz şirketler ya da büyük markaları cidden biz mi yönetiyoruz? Yoksa ellerimizle yarattığımız markalar…
 
Kadın Viking savaşçılar gerçekten var mıydı? Dizi ve filmlerdeki gibi erkekleri peşlerinden sürükleyip savaş meydanlarında korku salıyorlar mıydı? Çoğumuz Vikings dizisinin Lagertha’sı ya da The Last Kingdom’un Brida’sı gibi Viking kadınlarının savaş meydanlarında cenkleştiğini hayal ediyoruz. Fakat tarihi gerçekler popüler kültürün bize sundukları…
 
790’lardan 1066’ya kadar Avrupa’ya sayısız akın düzenlemiş ve dünyanın birçok ülkesine gitmeyi başarmış enteresan bir medeniyet Vikingler. Özellikle son zamanlarda popüler olan Viking dizileriyle tarihleri hiç olmadığı kadar gündeme gelmiş durumda. Film ve dizi endüstrisi özgüvenli, savaşçı, bir o kadar da özgür Viking kadınlarını ekranlara yansıtı…
 
Moka Pot, 1933 yılından beri espressonun büyüleyici tadını evimize taşımaya devam ediyor. Çoğumuzun uzun zamandır mutfağının bir köşesinde duran ama belki de hiç kullanmaya yeltenmediği bu cihaz, özellikle 1950’den sonra kahve alışkanlıklarını da küresel çapta değiştiriverdi. Yüksek basınçlı bir espresso makinasının kıvamını yakalayamasak da, kendi…
 
Spotify, Apple Music, Deezer ve daha birçok farklı “streaming” platformunun pazarı domine etmesi ile müzik dinleme alışkanlıklarımız son yıllarda hiç olmadığı kadar değişti. Dinleyicilerin alışkanlıklarındaki değişiklik, haliyle tüm müzik endüstrisinin de farklı bir yaklaşımla yola devam etmesine ve kendilerini “streaming” teknolojisine adapte etme…
 
Tüm dünyayı etkisi altına alan bir virüs bile, yaşanılan hastalık ve ölümlere rağmen insanoğlunun açgözlülüğüne engel olamıyor. Bu bölümde insanın benliğine işlemiş böylesi bir özelliği, Svetlana Krivtsova’nın açgözlülük fenomenini gözlemlemek ve analiz etmek için 5 ile 7 yaş aralığındaki çocukların üzerinde yaptığı sosyo-psikolojik deney üzerinden…
 
Koronavirüs, son zamanlarda hemen hemen herkesi, günümüz toplumunu ve üzerine inşa ettiğimiz sistemi sorgular duruma getirdi. Bu süreçte sınıfsal ayrılıkların ve eşitsizliklerin daha bir gözle görülür hale gelmesi, uzun zamandır içinde yaşadığımız bu sistem karşısında bizleri oldukça mutsuz ve stresli yaptı. Fakat unuttuğumuz bir şey var: Bu noktay…
 
Hasan Ali Yücel ve İsmail Hakkı Tonguç’un köy enstitülerini kurduktan sonra ortak bir hayali vardı: 1960 yılına kadar Anadolu’daki ilköğretim yetersizliğini bu coğrafyadan sonsuza dek silmek. Fakat ne yazık ki; siyasi ve kişisel çıkarlar, olan bitene göz yumanlar ve feodal düzenin takipçileri, iki büyük eğitimcinin ortak hayali gerçekleşmeden köy e…
 
Enstitüleri başarıya götüren, tasarlanan kuramın gerçek hayata da bire bir uygulanabilmesi aslında. Öğrencinin, o dönemin zor koşullarına rağmen ders konularını ezberleyerek değil uygulayarak öğrenebileceği ve bir birey olmanın gerekliliklerini demokratik bir ortam tartışarak edinebileceği bir yapının sağlanması ile evrensel eğitimin zirve yaptığı …
 
Enstitü kurucuları Hasan Ali Yücel ve İsmail Hakkı Tonguç, enstitüleri standart bir eğitimi amaçlayan devlet kurumunun çok ötesinde bir vizyonla kurdu. Bir çok "eğitim kuramının" harmanlanarak nihai amacın özgür ve demokratik bireyler yetiştirmek olduğu bu önemli eğitim atılımı, günümüz eğitim sisteminin çok ötesinde olduğu aşikar. Köy enstitülerin…
 
Loading …

Hızlı referans rehberi

Google login Twitter login Classic login