Neden örneğin bir Harley Davidson dövmesi normal karşılanır da, başka bir kar amacı güden şirket dövmesi anormaldir? Siz tamamen gönüllü olarak, bir markanın dövmesini yaptırır mıydınız? Selam Fularsızlar, Vakıf serisine birazcık ara verip, bugün sponsorlu bir bölümle dünyaya dönüyoruz. Lovemark kavramını konuşacağız. Konular: 00:00 Dövme testi 02:…

Vakıf serisinin ikinci kitabı, toplam iki hikayeden oluşuyor. Birbirinden çok farklı olduklarından bugünün konusu ilki: General. "Son Romalı" lakaplı Bizans generali Belisarius'tan esinlenilmiş Bel Riose karakterini takip edeceğiz. Arada Asimov'a da yükleneceğim biraz. Bir sonraki bölümde de serinin kırılım noktası olan Katır hikayesini, tek parça …

Bilimkurgu neden önyargılarla boğuşuyor, neden sinema uyarlamaları aksiyondan ibaret? Bu soruyla başladıktan sonra, Asimov'un Vakıf Serisine dalıyoruz. Dergilerde çıkan orijinal hikayeleri esas alarak, ilk kitabın tamamını tartışacağız. (Psikotarihçiler, Ansiklopediciler, Başkanlar, Tüccar Prensler). Bonus olarak "My Name is Legion" isimli bir hika…

Roma İmparatorluğu'nun Gerileyiş ve Çöküş Tarihi'den (Gibbon) esinlenen genç bir yazar, daha önce kimsenin cesaret edemediği kadar büyük ölçekte bir hikaye hayal etti. Onbinlerce yıla ve milyonlarca gezegene yayılan bir imparatorluğun çöküşünü ve ardından gelecek karanlık çağları önceden görebilseydiniz, ne yapardınız? Bilimkurgu tarihinin en öneml…

Rutinlerimizin biyolojik temelleri, toplumsal izleri, belirsizliğe karşı birer silah olmaları ve bağımlılığa dönüşmeleri üstüne. Konular: (00:00) Kontrollü Kaos (01:38) Çikolata Peşindeki Fareler (05:57) Habitus (09:28) Fasty Mesajı (10:57) Saflık ve Kutsallık (13:39) Liminalite (14:38) Bağımlılık Kaynaklar: Yazı: Brain researchers explain why old …

Selam fularsızlar. Önceki bölümlerde, şu hayatta hiç başka derdimiz yokmuş gibi, tenis dünyasındaki politik mücadeleleri ve herkesin çektiği maddi zorlukları ele almıştık. Görünürde para konuşuyoruz da aslında rekabetin felsefesini yapıyoruz. Sporun temel vaadi, adalet. Öte yandan, elitlerin sistematik olarak korundukları bir yapı gözlemiştik. O yü…

Tenis öyle bir spor ki, aynı elit turnuvadaki oyuncuların bir kısmı oraya ortaklaşa minivanla gelmişler, bir kısmı trenle, bir kısmı ekonomi uçarak, birkaç tanesi de ise özel jetle. Ama ismi adil rekabet. Bu kadar çok elit oyuncunun bu kadar süründüğü başka bir spor yok. . Yeni Kitap: ⁠⁠⁠⁠Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele⁠⁠⁠⁠ . Konular: (00:04) …

Tenis oynamaktan daha zor bir şey varsa, o da tenis oynayarak geçinmek olmalı. Dünyanın en popüler sporlarından biri, 100 milyondan fazla insan oynuyor, ve eğer en iyi 100, bilemedin en iyi 200 arasına giremezseniz, geçinmeniz zor. Bakın zengin olmaktan bahsetmiyorum, geçinmekten bahsediyorum. Profesyonel tenisçilerin çoğu, resmen para kaybediyorla…

Selam Fularsızlar. Bugün iki film birden. İlk kısımda mantık bulmacaları, içgörü problemleri, Apple'ın "düşünme illüzyonu" makalesi, ve insan ile makinaların akıl yürütmelerinin kıyası var. İkinci kısımsa aylar önce devamını getirmek istediğim bir konu: Deepseek'in getirdiği teknik yenilikler, Nvidia'nın neden bu kadar önemli olduğu ve Stargate Pro…

Modern dinimiz der ki: Cahiliye döneminde insanlar gümrük putlarına tapıyorlardı. Sonra Hazreti Adem Smith İskoç yaylalarından indi, putları kırıp ticareti serbestlestirdi. O günden beridir piyasaya inanan, ona sığınan toplumlara bereket yağdı, diğerlerine lanet. Peki madem öyle, binlerce yıldır ticaret yapılmasına rağmen alt tarafı iki asır öncesi…

“Bu işler anca 100 yılda bir yapılıyor çünkü bir daha yapılabilmesi için geçen sefer ne olduğunu hatırlayan herkesin ölmesi gerekiyor” Geçen bölümün ölçeği biraz küçüktü: Bir yasal göçmenlik tartışması üstünden, yerel-küresel çekişmesini görmüştük. Bugün işi büyüteceğiz, aynı çekişmeyi dünya ticareti üstünden işleteceğiz. Bir yandan, serinin teması…

Bir ülke, ekonomiden, piyasadan mı ibarettir? Geçici çalışma vizesi (H1B) tartışmaları üstünden, MAGA hareketi ile sağcı teknoloji elitleri arasındaki kapanmayacak uçurumu inceleyelim. Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele (bu seferki normal insan boyutunda, 200 sayfa) . Konular: (01:00) NSA şefini kovduran troll (05:00) Green Card (07:5…

ABD merkezli üç perdelik bir oyun: Bugünün konusu, bir hatalar komedisine dönüşen bir istihbarat skandalı Sonra MAGA hareketi ile sağcı teknoloji elitleri arasındaki gerilim Son olarak da dünyayı altüst eden gümrük vergileri “Bir bildikleri vardır” diyeceğimiz gelişmelerin ardında, aslında ne yaptıklarını pek de bilmeyen insanlar var. . Yeni Kitap:…

Başlangıcından günümüze yapay zeka alanındaki heyecan nasıl etkilere sebep oluyor? Robotların evlerimize girmesine hazır mıyız? AI Hype nedir? Anadolu Ajansı Muhabiri Büşranur Begçecanlı ile konuştuk.Anadolu Ajansı tarafından oluşturuldu

Gündem bölümü. Rejimin iyice otokrasiye kayması, bunun gizli ve açık maliyetleri, eski Osmanlı bölgelerine kıyasla halkın mutluluğındaki değişim, vatandaşlık bilinci ve boykot hakkında. Kendinize mukayet olunuz. Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele . Konular: (00:04) Gelecektekiler için gündem özeti (01:20) Rekabetçi olamayan otoriteriz…

Bu bölümde, akıl yürütmeye dayanan yeni yapay zeka modellerinin tam olarak ne yaptıklarını, kısa zamanda kaydettikleri ilerlemeleri, eğitimlerini ve Deepseek’in neden meşhur olduğunu anlayacağız. İyi Pazarlar. Yeni Kitap: Fularsız Felsefe: Dört Önemli Mesele (önsatış) . Konular: (00:04) Sansasyonel giriş (02:11) Yapay zekaya kibar davranmak (03:08)…

Bir ay önce Los Angeles’ta birkaç büyük yangın çıkmış, yaklaşık 4 tane Kadıköy büyüklüğünde yer yanmıştı. Sosyal medyada, sigorta şirketlerinin dahil olduğu birtakım komplo teorileri yayıldı ama bence işin altında daha ilginç bir şey var: Zamanında halk adına, halk için alınmış bir kararın, iklim değişikliğinin de ittirmesiyle, tamamen geri tepmesi…

21 Ocak günü Kartalkaya'daki Grand Kartal Otel yangınında kaybettiğim eski bir dostumun anısına bazı rastgele düşünceler. Bölümün ikinci yarısı da zırt pırt getirilen yayın yasakları hakkında. O kısımda bahsi geçen fotoğrafın adı: Falling Man. 11 Eylül ses kaydı da buradan alıntı. Tüm bölümler ve daha fazlası için ⁠⁠podbeemedia.com⁠⁠'u ziyaret et! …

Cezeri'nin Odası programının bu bölümünde haftanın öne çıkan teknolojik gelişmelerini, ABD'nin kısa fakat büyük ses getiren TikTok yasağı sürecinin nasıl geliştiğini, çözüldüğünü ve gözlemlediğimiz etkilerini, “stargate” projesinin beraberinde getirdiği tartışmaları teknoloji muhabirlerimiz Tolga Yanık ve Kadir Günyol ile birlikte ele aldık.…

Yapay zeka yeteneklerinden yoksun uluslar, egemenliklerini tehlikeye atabilir ve dijital sömürgeciliğin hedefi haline gelebilir. Peki, bu yeni dönemin anlamı ne? Teknolojik üstünlük geleceğimizi nasıl şekillendirecek? Cezeri’nin Odası’nda bu hafta, Anadolu Ajansı teknoloji muhabirleri Kadir Günyol ve Tolga Yanık’la dijital sömürgeciliği konuşuyoruz…

"Senin bir çocuk vardı, noldu ona" diyenler, ve demeyenler, ben orada yokken benle konuşmaya çalışmayan aklı başında insanlar, hepinize mutlu bir sene diliyorum. Bu bölümün başında, 3 sene önceki "Anti-Natalizm" bölümlerindeki içeriğin kısa bir özeti var, sonra babalık hakkında bazı sıkça sorulan sorular, en sonda da örnek bir baba olduğuma dair bi…

Cezeri'nin Odası programının bu bölümünde yapay zekadan kuantum bilgisayarlara, yerli uydu ve milli savunma teknolojilerimizden sosyal medyaya kadar 2024 yılı içerisinde yer alan teknolojik gelişmeleri ve 2025 senesine dair beklentileri, teknoloji muhabirlerimiz Tolga Yanık ve Kadir Günyol ile değerlendirdik.…

Cezeri'nin Odası programının bu bölümünde metinden video üreten bir yapay zeka aracı olan Sora hakkında konuştuk. İçerik oluşturma sürecini kelimelerden görsele dökerek video üretimini daha da kolaylaştıran bu platformun, sanat dünyası ve diğer mecraları nasıl etkileyeceğini, İbn Haldun Üniversitesi Yeni Medya ve İletişim Bölümü Öğretim Görevlisi Z…

Cezeri'nin Odası programının bu bölümünde haftanın öne çıkan teknolojik gelişmelerini, Oxford Üniversitesi'nin yılın kelimesi olarak seçtiği "brainrot" kelimesinin sosyal medya bağımlılığı ve bilişsel açıdan etkilerini teknoloji muhabirlerimiz Tolga Yanık ve Kadir Günyol ile birlikte ele aldık.Anadolu Ajansı tarafından oluşturuldu

Selam fularsızlar. Bugün birtakım uzak mesafe arkadaşlık hikayeleri var ve çıkarmanız gereken hiçbir ders yok, ne güzel rahat olun. Konular: (00:04) "Halen bazen hiç konuşmayız" -Ron Swanson (02:09) Nişan olmayan nişan (05:35) Devremülk yaşam (08:28) Psikopat arkadaş (15:07) Patreon teşekkürleri Tüm bölümler ve daha fazlası için ⁠⁠podbeemedia.com⁠⁠…

Kim haklı, kim suçlu? Öyle binlerce sene geriye gitmeye gerek yok, Hamas iktidara geldiğinde Filistin meselesi yaklaşık 60 senelikti. Bugün dört dönüm noktasından bahsedeceğim: İngiliz mandası, İsrail'in kuruluşu, İsrail'in sınırlarını genişletişi ve gerçekleşmeyen bir barış süreci. Elbette bu dönüm noktalarını ben seçtim ve kendime göre yorumladım…

Selam fularsızlar. Son 1 senede Ortadoğuda olanları özetlemeye devam. Bugünkü konular, İran'ı doğrudan dahil eden gelişmeler (konsolosluk saldırısı, Haniye ve Nasrallah suikastleri, patlayan Hizbullah telsizleri, karşılıklı roketleşmeler) ve biraz da büyük resim (nükleer tesisler, petrol dengesi, Çin'in planları, İsrail Lobisi). Gelecek bölümde Fil…

Hamas’ın İsrail’e sızıp 1200 kişiyi öldürdüğü saldırının üstünden tam 1 sene geçmiş. Bir yandan sanki daha geçen ay olmuş gibi geliyor, bir yandan da arada 10 senelik şey yaşanmış gibi… Onbinlerce Filistinli öldürüldü, 1 milyondan fazla Lübnanlıı evini bırakıp göçtü, sayısız suikast gerçekleşti, filmlerde bile görmediğimiz istihbarat harekatları ol…

Selam fularsızlar, ne zamandır geyik yapmamıştık. Madem Yapay Zeka serisini bitirdik, bir yaz bölümü yapalım. Tatil anılarından ve çukur doldurmaktan başlayıp yine bir takım entel kuntel çıkarımlarda bulunacağız, elimde değil Tüm bölümler ve daha fazlası için ⁠⁠podbeemedia.com⁠⁠'u ziyaret et! ----- Podbee Sunar -------Bu podcast reklam içermektedir…

Doğruluk, zeka ve mizah hakkında üfürelim. Yapay zekanın cevaplarını nasıl teyit edebiliriz? Gerçekten ne kadar zekiler, Turing Testi anlamlı mı, başka ölçütler var mı? Bu işin geleceği büyük dil modelleri midir? Tüm bölümler ve daha fazlası için ⁠⁠podbeemedia.com⁠⁠'u ziyaret et! ----- Podbee Sunar -------Bu podcast reklam içermektedir.…

Sentetik verilerle dolu bir dünya nasıl olur. "İnsanlık bir gün yok olup giderse, bizden geriye kalan, bir modelin devasa matrislerinden birinin köşesindeki sayılar olacak." Tüm bölümler ve daha fazlası için ⁠⁠podbeemedia.com⁠⁠'u ziyaret et! ----- Podbee Sunar -------Bu podcast reklam içermektedir.Podbee Media tarafından oluşturuldu

Nihayet geldik ChatGPT'nin temelindeki modele. Hafıza sahibi ağlardan (LSTM) bugün her yerde kullanılan transformer mimarisine geçişi anlayacağız. Kilit kavramlar: Word embedding ve attention mekanizması. . Konular: (00:04) Kartopu Dünya Hipotezi (00:55) Tekrar: Geri besleme (02:15) Kısa dönem hafıza (04:30) LSTM (05:57) Token (07:40) Matrix (08:50…

İlk chatbot Eliza'dan beri, NLP (doğal dil işleme) alanındaki genel gelişmeler. Watson ve Siri'den bahsettikten sonra ta 2017'ye, Google Translate'in değişimine kadar geliyoruz. Bir sonraki bölümde de GPT modelini tamamen anlayacağız . Konular: (00:04) Google'ın kovduğu mühendis: "Yapay Zeka bilinçli" (03:24) Georgetown - IBM Deneyi (04:04) Çin Oda…

Yapay zeka serimizin beşinci bölümünde sinir ağlarının eğitimine odaklanıyoruz. İşin detayına gireceğiz ve üç önemli kavram göreceğiz: Kayıp fonksiyonu veya hata fonksiyonu hatayı azaltmanın bir yöntemi olan gradient descent ve onun etkili biçimde uygulanmasını sağlayan backpropagation tekniği. . Konular: (01:53) Cost function (05:01) Gradient desc…

Yapay zeka serimizin dördüncü bölümü. Önce ilk 3 bölümün geniş bir özeti, sonra da 1940lardan bu yana, yapay zekanın en gizemli kolu olan sinir ağlarının gelişimi. . Konular: (01:17) Amacımız (04:36) Neden Tavsiye Sistemleri (06:01) Neden Sinir Ağları (10:25) Yapay Nöron (12:27) Akıllı Termostat (13:38) Lineer Sınıflandırıcılar (14:49) Hebbian Öğre…

Allianz Türkiye üç sporcumuzun ana sponsoru olmuş (Mete Gazoz, Merve Dinçel, Sümeyye Boyacı). Aradım, ben hepsini teke tekte yenerim dedim, bana da sponsor oldular bu bölümlük. Bugün Olimpiyatlardaki ve Paralimpik Oyunlardaki hiç anlamadığım ve bana acayip gelen sporlar hakkında cahil cahil konuşacağım. Bir yandan da büyük uluslarlarası eskrim komp…

Yapay zeka serimizin üçüncü bölümündeyiz. Geçen seferde oyunların güvenli sınırlarından çıkmış, tavsiye sistemlerinin karışık dünyasına girmiştik Youtube örneği üstünden. Buradan devam ediyoruz. Fularsız Entelliki dinlediniz, sevdiniz, sevdiğinizi ona söylediniz, o da sizden hoşlandı, seviyeli bir ilişkiniz var. Şimdi sistem size magazin haberleri …

Selam Fularsızlar. Yapay zeka serisine makine öğrenimiyle (machine learning) devam ediyoruz. Bu terim Arthur Samuel'in icadı. 50'lerde tasarladığı dama programı, pekiştirmeli öğrenme (reinforcement learning) yönteminin ilk uygulamasıydı. Konuyu buradan alıp modern tavsiye sistemlerine getireceğiz (recommendation systems). Youtube (youtube) sizin be…

"Üzgünüm Dave, korkarım bunu yapamam." 2001'de doğanlar neredeyse erken emeklilik kazanacaklar, hala ortada HAL 9000'ler yok. Neden eski yapay zeka tahminleri aşırı iyimserlerdi? Bugünkü tahminlerin farkı ne? Fularsız Entelliğin önümüzdeki bölümlerinde bu sorulara cevap arayacağız. Epey detaya da gireceğiz. “Ay ben bu işlerden hiç anlamıyorum” diye…

Seçim yorumlama işini “siyaset bilimi”nden ziyade “eğlence sektörü”nün bir parçası olarak görürseniz rahat ederseniz Konular: Avusturya övme şenlikleri Halkın yarısı 3 senedir tatile çıkmamış "Size devleti tanıtacağız" Sonuca bakıp hipotez uydurmak bilimse hepimiz Einstein'ız. Moral bozucu: Emeklilerin seçime etkisi Moral yükseltici: Muhalefet kuru…

Her Umut Ortak Arar kitabının yazarı, Nasıl Olunur ve Yemekte Bile Yemek Konuşuyoruz podcastlerinin yaratıcısı Nilay Örnek ile geçen sene yaptığımız ama benim bir türlü yayınlayamadığım daldan dala sohbet. İyi Pazarlar Konular: (00:04) Utanç bölümü (01:50) İnsanları merak etmek (03:05) Yazılı hafıza (04:30) Her Umut Ortak Arar (04:53) Narmanlı Han …

Binlerce yıldır Tanrıyı oynuyoruz. Daha yazı yazmayı bilmediğimiz zamanlardan beri, etrafımızdaki ekinleri ve hayvanları yapay seçilimle değiştiriyoruz. Ama artık oyunun kuralları değişiyor. Plan şu: Önce genetiğin aşırı kısa bir tarihi. Sonra, mucitlerine Nobel kazandıran CRISPR’ın anlam ve ehemmiyeti. Sonra da etik tartışmalar. Keyifli dinlemeler…

Selam fularsızlar. MÖ 396 olimpiyatlarında at arabası yarışlarını Spartalı bir prenses kazanmış. Hem de iki defa üstüste. Oradaki Zeus tapınağının girişine bronz heykelini diktirip altına "bu yarışı ilk kazanan kadın benim, deal with it" yazdırmış. Ondan tam 23 asır sonra Atina'da yeniden başlayan modern olimpiyatlarda yarışan kadın sayısı ise 0 id…

"Fakirin nükleer silahı, biyolojik silahlardır." Bugün tarihte biyolojik savaş örneklerini, sızıntıları ve yeni teknolojilerin yaratacağı riskleri konuşuyoruz. Konular: (00:04) Amerithrax (02:39) Şarbon: Kusursuz Silah (03:57) Bruce Ivins (07:39) Biyolojinin ayağa düşmesi (08:23) Salgınlar artıyor, risk azalıyor (11:33) Kefe kuşatması ve Kara Veba …

ChatGPT’yi geliştiren yapay zeka şirketi OpenAI, metin komutlarıyla gerçekçi ve yaratıcı sahneler oluşturabilen yapay zeka modeli Sora'yı tanıttı. Henüz deneme aşamasında bulunan model, hangi özellikleri taşıyor? Sağladığı imkanları ve olası tehditleri Cezeri’nin Odası’nda konuştuk.Anadolu Ajansı tarafından oluşturuldu

Önce Barbie filmi hakkında bir monolog, sonra da toplumsal cinsiyet eşitliği üstüne (sponsorlu) bir sohbetle normal yayın akışımıza kısa bir ara veriyoruz. Bildiğiniz gibi Türkiye, kadınların ekonomiye katılımında 156 ülke arasında 140. sırada. Orta düzey yönetici kadın oranı %16, üst düzey yönetici kadın olan şirketlerin oranı ise %3,9. Başlangıç …

Nükleer silahlar, tarihimizdeki ilk yapay varoluşsal tehdit. Bazı fizikçiler, ilk atom bombasının, önlenemez bir zincirleme reaksiyonla tüm atmosferi yakabileceğine ihtimal veriyorlardı. Bu gerçekleşmeyince onbinlercesi üretildi ve birçok defa yanlışlıka savaşın eşiğine gelindi. Bugünkü durum nedir, bir savaş çıkarsa etkisi tam olarak ne olur? Tüm …

Şu ana kadar yaşamış 110 milyarı aşkın insandan neredeyse hiçbiri dünyayı yok etme gücüne sahip değildi. Sultanlar sultanı, Tanrının kırbacı, gecelerin yargıcı, kim olursanız olun. Ama 20.yy'da bir avuç insan, tarihimize nokta koyacak güce kavuşmaya başladı. Hayatlarının belli bir anında, “bunu yaparsak acaba tüm insanlığı tehlikeye atar mıyız” diy…

Açık Veri ve Teknoloji Derneği (AVTED) tarafından hazırlanan “Yerel Yönetimler Açık Veri Endeksi 2023” projesi nasıl hazırlandı? Türkiye’de açık veri konusunda hangi noktadayız? Dr. Fatih Sinan Esen ile konuştuk.Anadolu Ajansı tarafından oluşturuldu

Neden bokböcekleri hakkında, insanlığın yokoluşu hakkında olduğundan çok daha fazla makale var? Selam Fularsızlar, bugün Varoluşsal riskleri anlamakta zorlanıyoruz. Psikolojimiz, edebiyatımız, kısa vadeli ekonomik ve politik çıkarlarımız, bizi bu konularda gerçekçi olmaktan alıkoyuyor. Peki profesyoneller ne düşünüyorlar, Elf gözleriyle ufukta hang…